Thứ sáu, 07/06/2019 | 08:12

Đối thoại nhân đạo vì nạn nhân CĐDC Việt Nam

50 năm trôi qua kể từ ngày Mỹ ngừng rải chất độc hóa học xuống Việt Nam, nhưng hậu quả của chất độc da cam/dioxin vẫn đè nặng, tàn phá nhiều gia đình Việt Nam. Không có sự bồi thường vật chất nào có thể làm mất đi những di hại của chất độc da cam/dioxin đối với cuộc sống, sức khỏe con người, có thể làm cho những nạn nhân của chất độc này trở nên lành mạnh và bình thường. Nhưng sự bồi thường thỏa đáng thể hiện tình thương yêu con người, đầy lương tâm và trách nhiệm lại là vấn đề rất cần thiết và đặc biệt quan trọng.

Nạn nhân CĐDC rất cần sự lên tiếng của công lý và lương tâm

Cuộc đấu tranh đòi bồi thường và giải quyết vấn đề này đã và đang diễn ra với nhiều hình thức và tính chất khác nhau của nhiều tầng lớp nhân dân và các tổ chức của Việt Nam, của nhiều tổ chức quốc tế, của cả nhân dân và quân đội Hoa Kỳ. Những hình thức đối thoại chính trị, ngoại giao, pháp lý, khoa học; những phát biểu lên án, yêu sách; các cuộc hội thảo khoa học, hội nghị, các diễn đàn quốc tế; các cuộc gặp gỡ, trao đổi giữa các bên liên quan, trao đổi quốc tế; các hình thức tổ chức chính phủ và phi chỉnh phủ; những nghị định, tuyên bố, những lời hứa của các nguyên thủ quốc gia, của nhiều nhà khoa học, tướng lính quân đội, các chính khách, của nhiều tổng thống Hoa Kỳ; những chương trình “Chung tay xoa dịu nỗi đau da cam”, “Chung sức vì nạn nhân chất độc da cam”… đã được thực hiện, thể hiện với các mức độ khác nhau trong tiếp cận giải quyết vấn đề, nhưng kết quả vẫn chưa được như mong muốn.

Trong tình hình đó, đối thoại nhân đạo, trước hết và trọng tâm là đối thoại giữa Việt Nam và Hoa Kỳ về nạn nhân chất độc da cam/dioxin là rất cần thiết. Đó là hoạt động nhằm mục tiêu nhân đạo. Đối thoại nhân đạo càng trở nên thực tế và có giá trị khả thi khi tất cả các hình thức và biện pháp khác, trong đó có cả biện pháp chính trị, pháp lý, đối thoại pháp lý, khoa học không đạt kết quả thỏa đáng. Đồng thời, đối thoại nhân đạo còn là sự bổ khuyết rất quan trọng và cần thiết cho việc giải quyết toàn diện vấn đề nạn nhân chất độc da cam/dioxin ở Việt Nam.

Chất độc da cam/dioxin đã và đang ảnh hưởng trực tiếp và gián tiếp đến hơn 4,8 triệu người dân Việt Nam thuộc nhiều thế hệ khác nhau và vẫn chưa có điểm dừng. Nó đã, đang và tiếp tục gây nên những hậu hoạ nặng nề, lâu dài đối với nhân dân Việt Nam, đòi hỏi phải có sự nhìn nhận đúng đắn, đầy tính nhân văn, giàu tình người và trách nhiệm đạo lý, phải có sự bồi thường thỏa đáng.

Đạo lý của con người, lòng nhân đạo, tình thương yêu con người, tôn trọng sự thật, lương tâm và trách nhiệm trước những lỗi lầm…, cần phải được thức tỉnh, đề cao và nhấn mạnh trong xử lý, giải quyết vấn đề nạn nhân chất độc da cam/dioxin ở Việt Nam hiện nay, đặc biệt đối với phía Hoa Kỳ. Hành động đấu tranh vì quyền lợi, cuộc sống và hạnh phúc của những nạn nhân chất độc da cam/dioxin ở Việt Nam và gia đình của họ, vì sự trong sạch của môi trường sinh thái, là hành động phản ánh tính chất nhân đạo, nhân văn rất sâu sắc. Đây là mục tiêu có tầm quan trọng hàng đầu của đối thoại nhân đạo.

Điều đó đòi hỏi phải xây dựng được cơ sở lý luận và thực tiễn cho chính sách đối với nạn nhân chất da cam/dioxin ở Việt Nam; xác định các đặc điểm có tính phổ biến của nạn nhân, chỉ ra những thành công và hạn chế của chính sách và đề nghị đổi mới chính sách cụ thể; nâng cao chất lượng các hoạt động nhân đạo vì lợi ích của nạn nhân chất độc da cam/dioxin. Phải xây dựng, chuẩn bị cơ sở dữ liệu về nhu cầu hỗ trợ nhân đạo toàn diện đối với nạn nhân.

Dựa trên các nghiên cứu của Hoa Kỳ, có lưu ý đến các nghiên cứu của Việt Nam, Bộ Y tế Việt Nam đã ban hành Quyết định số 09/2008/QĐ-BYT ngày 20/02/2008 về Danh mục bệnh, tật, dị dạng, dị tật có liên quan đến phơi nhiễm với chất độc hóa học/dioxin. Theo đó, có 17 bệnh/tật liên quan đến chất độc hóa học/dioxin. Cho đến nay, số người bị nhiễm và phơi nhiễm chất độc da cam/dioxin được hưởng chế độ chiếm tỷ lệ rất thấp. Chỉ tính riêng tỉnh Bình Thuận, trong số 8.000 nạn nhân, mới chỉ có gần 1.000 người tham gia kháng chiến và con cái của họ được hưởng chế độ, gần 7.000 nạn nhân còn lại chỉ được trợ cấp bảo trợ xã hội hàng tháng rất ít ỏi, do vậy rất cần hỗ trợ nhân đạo.

Cần phải xem xét, giải quyết vấn đề một cách nhân đạo, nhân văn, lấy đạo lý, tình người làm phương thức xử lý; coi việc phục vụ lợi ích của nạn nhân da cam/dioxin ở Việt Nam là giá trị nhân đạo cốt lõi của đối thoại nhân đạo. Chữa trị bệnh tật, chăm sóc sức khỏe, phục hồi chức năng cho nạn nhân, hỗ trợ những người đặc biệt khó khăn do bị ảnh hưởng nặng nề của chất độc da cam/dioxin, làm cho nạn nhân nguôi ngoai, bớt đi những nỗi đau về thể xác, tinh thần - đó là mục tiêu thể hiện tính thực tiễn và giá trị hiện thực, thực chất của đối thoại nhân đạo.

Giá trị thực tiễn, có tính hiện thực của đối thoại nhân đạo còn thể hiện ở chỗ, nó tạo điều kiện, yếu tố để ràng buộc hơn trách nhiệm, nghĩa vụ của phía Hoa Kỳ đối với vấn đề nạn nhân chất độc da cam/dioxin trên cơ sở khơi dậy, thức tỉnh lương tri, đạo lý; nó trực tiếp nhằm phục vụ nạn nhân, vì quyền lợi chính đáng của nạn nhân chất độc da cam/dioxin ở Việt Nam.

Tính chất tốt đẹp, nhân đạo và nhân văn của đối thoại nhân đạo về vấn đề nạn nhân chất độc da cam/dioxin ở Việt Nam phụ thuộc quyết định vào việc lợi ích của những nạn nhân chất độc da cam/dioxin ở Việt Nam được thực hiện như thế nào, mức độ bảo đảm các lợi ích ra sao từ những kết quả đạt được của các cuộc đối thoại nhân đạo với một kế hoạch, lộ trình phù hợp, cụ thể, khả thi; chứ không phải nằm trên các văn bản, giấy tờ, hoặc bằng những lời tuyên bố, kêu gọi chung chung.

Trung tướng, GS.TS Nguyễn Đình Chiến

Viện trưởng Viện nghiên cứu Da cam/dioxin Việt Nam

26 tỉnh thành hội khu vực phía Bắc trao đổi, rút kinh nghiệm hoạt động Hội

* Năm 2020, Hội NNCĐDC/dioxin Lạng Sơn đăng cai tổ chức Hội nghị trao đổi kinh nghiệm công tác Hội các tỉnh, thành phố khu vực phía Bắc lần thứ X.

Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin thành phố Hải Phòng: Tri ân những tấm lòng vàng và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì

Sáng 02/8/2019, Hội NNCĐDC/dioxin thành phố Hải Phòng đã tổ chức Hội nghị tri ân “những tấm lòng vàng” và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì. Dự Hội nghị có các đồng chí: Thượng tướng Nguyễn Văn Rinh - Chủ tịch Hội NNCĐDC/dioxin Việt Nam; đồng chí Lê Khắc Nam - Ủy viên thường vụ thành ủy, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng; Thượng tọa Thích Quảng Tùng - Ủy viên Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Chủ tịch Hội Phật giáo thành phố Hải Phòng; đại diện Quân khu 3, Quân chủng Hải quân, các ban, ngành của Thành phố, các nhà hảo tâm, v.v.