Thứ năm, 15/10/2020 | 08:47

Vượt lên nỗi đau da cam

Hậu quả của chất độc da cam/dioxin đã ảnh hưởng nặng nề đến sức khỏe của nhiều người sau khi tham gia các cuộc chiến tranh dành độc lập dân tộc. Tuy nhiên, dù ở bất kỳ hoàn cảnh nào, các nạn nhân chất độc da cam trong tỉnh cũng mạnh mẽ vượt lên số phận, trở thành những tấm gương tiêu biểu trong đời sống.

Sau nhiều năm trở lại, bản Hoa Vân, xã Bình Lư (huyện Tam Đường) đã thay đổi nhiều so với trước. Nhà cao tầng khang trang, đường nội thôn bản mở rộng nâng cấp, bà con trồng các loại hoa đủ sắc màu ngập lối đi khiến tôi khó hình dung ra cảnh cũ năm nào. Nhà ông Nguyễn Ngọc Ý - một trong những NNCĐDC nằm sâu trong ngõ nhỏ. Khi tôi đến, ông Ý vừa đi làm về, dáng người gầy nhỏ, bước đi lênh khênh dễ nhận thấy sức khỏe của ông không còn như trước nữa.

Ông Ý sinh năm 1952, năm 1966 ông theo bố mẹ từ Thái Bình lên Lai Châu làm kinh tế mới. Năm 1971 ông nhập ngũ thuộc Sư đoàn 316, đơn vị ông đã từng là lực lượng tình nguyện sang giúp bạn Lào, tham gia giải phóng Buôn Ma Thuột sau đó được lệnh bảo vệ biên giới Lai Châu. Trong thời gian quân ngũ ông bị ảnh hưởng của chất độc da cam/dioxin, suy giảm sức khỏe 40%. Sau khi xuất ngũ năm 1977, ông Ý trở về địa phương tham gia lao động sản xuất. Ông thường xuyên bị hoa mắt, chóng mặt, trái gió trở trời người đau nhức, đứng lên ngồi xuống không vững. Nhưng với bản tính cần cù và ý chí nghị lực của người lính không khuất phục trước khó khăn, ông Ý không vì thế mà bi quan. Hàng ngày, ông cùng vợ con lao động, tăng gia sản xuất, tận dụng diện tích đất ruộng gần suối, ông đào ao thả cá, chăn nuôi gia cầm.

Năm 2010, gia đình ông sản xuất miến dong bán ra thị trường. Sản phẩm miến ngon, đảm bảo chất lượng, tiêu thụ số lượng lớn. Khi có vốn gia đình ông đầu tư máy móc thiết bị, trung bình mỗi năm sản xuất 3 – 4 tấn miến dong thu nhập khoảng 170 triệu đồng/năm. Ông Ý chia sẻ: Ảnh hưởng của chất độc da cam khiến sức khỏe tôi yếu từng ngày. Tuy nhiên, không vì thế tôi chán nản. Tôi luôn nghĩ rằng, còn sức khỏe còn lao động, như thế niềm vui trong cuộc sống mới được nhân lên.

Ông Nguyễn Ngọc Ý - bản Hoa Vân tham gia phát triển kinh tế gia đình.

Ảnh hưởng của chất độc da cam khiến ông Nguyễn Văn Thắng ở bản Xuân Phương, xã Mường Than (huyện Than Uyên) bị mất 68% sức khỏe. Hiện phổi ông Thắng bị đen, gan bị rỗ, mắt trái không nhìn thấy. Trớ trêu thay, con dâu cả của gia đình ông 4 lần mang thai đều hỏng do thai dị tật vì bị úng thủy não. Người con gái út lấy chồng nhiều năm không sinh được con, phải nhờ khoa học can thiệp bằng biện pháp cấy phôi. Dù vậy, vượt qua nỗi đau về thể xác lẫn tinh thần, ông vẫn động viên vợ con nỗ lực vươn lên. Ngoài làm nông nghiệp, năm 2012, gia đình ông Thắng mở quán bán hàng tạp hóa, tổng thu nhập mỗi năm cũng được vài chục triệu đồng. Ông Thắng cho hay: Bị nhiễm CĐDC/dioxin không những ảnh hưởng đến sức khỏe bản thân mà còn ảnh hưởng đến thế hệ con cháu tôi buồn lắm! Nhiều lúc phải tự an ủi mình nén đau thương mà vượt lên nỗi bất hạnh ấy, than phiền mãi sẽ khiến tinh thần suy sụp. Cũng nhờ sự quan tâm của chính quyền địa phương, đồng chí đồng đội đã tiếp thêm sức mạnh cho tôi, đến nay cuộc sống của gia đình tôi đã ổn định, trở thành hộ khá giả ở bản.

Chúng tôi tiếp tục đến thăm gia đình ông Quách Tiến Thơn - tổ 15, phường Tân Phong, thành phố Lai Châu. Nằm sát chân núi, nhà ông Thơn có phần heo hút, buồn tẻ. Song gia đình ông Thơn đã phát huy thế mạnh của địa hình để trồng trọt, chăn nuôi. Ngoài ngôi nhà ở, ông Thơn dành diện tích hơn 1.000m2 trồng chè, rau xanh; khu nuôi lợn được vợ chồng ông đầu tư xây dựng 500m2, hợp lý nhất là hệ thống chuồng trại không ảnh hưởng đến sinh hoạt, môi trường sống của những hộ dân khác. Mấy năm gần đây, gia đình ông thu nhập từ 150 – 200 triệu đồng/năm. Công việc nhiều, thu nhập khá ổn định mang lại cho ông Thơn niềm say sưa lao động, ít nghĩ đến nỗi buồn của di chứng chiến tranh để lại. Ông Thơn cho hay: Lúc đầu tôi nghĩ sức khỏe yếu giảm tới 61% do chất độc da cam gây ra thì làm việc gì cũng khó khăn, sợ phải bỏ cuộc giữa chừng. Nhưng may mắn thay, cuộc sống không phụ lòng người, từ trong gian khó đó, nay gia đình tôi đã có cuộc sống ổn định với mức thu nhập khá.

Những nỗ lực của NNCĐDC luôn có sự đồng hành, giúp đỡ của cấp ủy, chính quyền các địa phương và của tổ chức Hội nạn nhân chất độc da cam. Vào các ngày: Thương binh, liệt sỹ; Vì nạn nhân chất độc da cam, tết... Đảng, nhà nước, các địa phương, tổ chức Hội và cả cộng đồng đều dành sự quan tâm đặc biệt cho hộ gia đình chính sách, NNCĐDC. Tính đến nay, toàn tỉnh có 4/8 huyện, thành phố có tổ chức Hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin với 215 hội viên/255 người bị phơi nhiễm, theo dõi sức khỏe cho 25/34 người là con, cháu nạn nhân. Sự cố gắng trong lao động sản xuất, vươn lên về mặt tâm lý, tinh thần đã khẳng định nghị lực, bản lĩnh của các nạn nhân chất độc da cam, khắc sâu hình ảnh Anh bộ đội cụ Hồ không khuất phục trước mọi khó khăn, thách thức.

Ông Hà Công Dân - Chủ tịch Hội NNCĐDC/dioxin tỉnh cho biết: Những NNCĐDC đa số có hoàn cảnh khó khăn. Hiện nay, nhiều người đã cao tuổi, sức khỏe yếu, đời sống còn nhiều khó khăn nhưng không vì thế mà họ ỷ lại, dựa dẫm vào sự hỗ trợ của Nhà nước, họ tự nỗ lực vươn lên trong lao động. Nhiều nạn nhân còn là trụ cột gia đình, chỗ dựa cho con cháu; luôn chấp hành đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, trở thành những tấm gương sáng để nhiều người học tập, noi theo.

Nguồn báo Lai Châu